• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

انسان (قرآن)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



مهمترین و محوری‌ترین موضوع قرآن کریم، انسان است.



انسان، مخاطب اصلى قرآن كريم و محورى‌ترين موضوع اين كتاب است؛ ازاين‌رو دامنه مباحث مربوط به انسان در قرآن بسيار گسترده است و بسيارى از موضوعات فرعى آن هم، مدخلى مستقلّ است؛ بدين جهت براى پرهيز از آميختگى اطّلاعات و تكرار آن‌ها، محدوديّت‌هايى اعمال، و در اين عنوان آیاتی معرفی می‌شوند که در آن‌ها از واژه‌هاى «انسان»، «بشر»، «ناس» و آن دسته از آيات كه به صورت مستقيم به انسان‌شناسى مربوط بوده، استفاده شده است.
موضوعات فرعی انسان که در عناوین و موضوعات مستقل مطرح شده‌اند عبارتند از:
آرامش انسان
[۱] به مقاله آرامش (قرآن) رجوع شود.
، آرزوی انسان
[۲] به مقاله آرزو (قرآن) رجوع شود.
، آزادی انسان
[۳] به مقاله آزادی (قرآن) رجوع شود.
، اجل انسان
[۴] به مقاله اجل (قرآن) رجوع شود.
، اختیار انسان
[۵] به مقالات اختیار (قرآن) و آزادی (قرآن) رجوع شود.
، اراده انسان
[۶] به مقاله اراده (قرآن) رجوع شود.
، افعال انسان
[۷] به مقاله اختیار (قرآن) رجوع شود.
، امتحان انسان
[۸] به مقاله امتحان (قرآن) رجوع شود.
، حقوق انسان
[۹] به مقاله حقوق بشر (قرآن) رجوع شود.
، عبرت‌آموزی انسان
[۱۰] به مقاله عبرت (قرآن) رجوع شود.
، قبض روح انسان
[۱۱] به مقاله اجل (قرآن) رجوع شود.
، قدرت انسان
[۱۲] به مقاله جوان (قرآن) رجوع شود.
، مالکیت انسان
[۱۳] به مقاله مالکیت (قرآن) رجوع شود.
.


امام‌ خمینی معتقد است که خداوند به مقتضای اسم (کُلَّ یَوْمٍ هُوَ فِی شَاْنٍ) در هر لحظه و آنی، شانی دارد و تنها بر انسان کامل که مظهر جامع اوست با تمام شئون تجلی می‌کند؛ زیرا هر یک از موجودات از عوالم هستی مظهر اسم خاصی هستند که ربشان بر آنها تجلی کرده‌ است.
به اعتقاد ایشان منزلت انسان از حیث مقام جمعی، جامع جلال و جمال، ظهور و بطون، اول و آخر است که از جهت احدیت جمع بودن، نسبت‌ به اسمای الهی مظهر احدیت و اعتبار مقام کثرت تفصیلی از حقایق، مظهر حضرت واحدیت است.
امام‌ خمینی آیه امانت را ناظر به جامعیت انسان می‌داند؛ زیرا منزلت انسان قابلیت پذیرش و حمل این حقیقت اطلاقی در نشاه عینی را دارد، زیرا آسمان و زمین و سایر موجودات حتی عقول، محدود و مقید هستند و شیء محدود و مقید توانایی حمل امانت الهی را ندارد؛ در حالی که انسان به ‌لحاظ نشاه عینی نمی‌تواند از عقل اول نیز بالاتر رود.
به اعتقاد ایشان خطاب وحیانی ی(ا اَهْلَ یَثْرِبَ لا مُقامَ لَکُمْ) ناظر و مشیر به مقام بی مقامی انسان دارد پس‌ انسان به ‌لحاظ دو ویژگی ظلوم و جهول، قابلیت استعداد و پذیرش و حمل امانت الهی را پیدا می‌کند. هر چند امام‌ خمینی، امانت الهی را بر فیض مقدس، تطبیق داده است ولی با توجه به منزلت انسان باید آن را در مقام واحدیت و بلکه بالاتر یعنی مقام «او ادنی» جستجو کرد.


آسیب‌پذیری انسان (قرآن)، احیای انسان (قرآن)، اختیار انسان (قرآن)، ادوار زندگی انسان (قرآن)، امانت‌داری انسان (قرآن)، امتیازات انسان (قرآن)، انحطاط انسان (قرآن)، انسان در چهل سالگی (قرآن)، انسان و ابلیس (قرآن)، انسان و جن (قرآن)، انسان و شیطان (قرآن)، انسان و طبیعت (قرآن)، انسان و ملائکه (قرآن)، بصیرت انسان (قرآن)، بقای انسان (قرآن)، بیان انسان (قرآن)، پنهان‌کاری انسان (قرآن)، پیری انسان (قرآن)، تعجب انسان (قرآن)، تعقل انسان (قرآن)، تعلم انسان (قرآن)، تکامل انسان (قرآن)، تمایلات انسان (قرآن)، توجیه‌گری انسان (قرآن)، تولد انسان (قرآن)، تولید مثل انسان (قرآن)، جوانی انسان (قرآن)، حالات انسان (قرآن)، حواس انسان (قرآن)، حیات انسان (قرآن)، خلقت انسان (قرآن)، زیباییگرایی انسان (قرآن)، سجده بر انسان (قرآن)، سرنوشت انسان (قرآن)، سیر انسان (قرآن)، شخصیت انسان (قرآن)، ضعف انسان (قرآن)، عبادت انسان (قرآن)، عبودیت انسان (قرآن)، عقل انسان (قرآن)، علم انسان (قرآن)، عمر انسان (قرآن)، عمل انسان (قرآن)، عهد انسان با خدا (قرآن)، غرایز انسان (قرآن)، فراموشی انسان (قرآن)، فرجام انسان (قرآن)، فرزندان انسان (قرآن)، فضیلت انسان (قرآن)، فطرت انسان (قرآن)، فکر انسان (قرآن)، قلب انسان (قرآن)، قوای انسان (قرآن)، کرامت انسان (قرآن)، کودکی انسان (قرآن)، گرایش‌های انسان (قرآن)، مرگ انسان (قرآن)، مسؤولیت انسان (قرآن)، معاد انسان (قرآن)، معاش انسان (قرآن)، ملاک‌های انسانیت (قرآن)، نسل انسان (قرآن)، نفس انسان (قرآن)، نیاز انسان (قرآن)، نیاکان انسان (قرآن)، وجدان انسان (قرآن)، وحی بر انسان (قرآن)، هبوط انسان (قرآن)، هدایت انسان (قرآن).


۱. به مقاله آرامش (قرآن) رجوع شود.
۲. به مقاله آرزو (قرآن) رجوع شود.
۳. به مقاله آزادی (قرآن) رجوع شود.
۴. به مقاله اجل (قرآن) رجوع شود.
۵. به مقالات اختیار (قرآن) و آزادی (قرآن) رجوع شود.
۶. به مقاله اراده (قرآن) رجوع شود.
۷. به مقاله اختیار (قرآن) رجوع شود.
۸. به مقاله امتحان (قرآن) رجوع شود.
۹. به مقاله حقوق بشر (قرآن) رجوع شود.
۱۰. به مقاله عبرت (قرآن) رجوع شود.
۱۱. به مقاله اجل (قرآن) رجوع شود.
۱۲. به مقاله جوان (قرآن) رجوع شود.
۱۳. به مقاله مالکیت (قرآن) رجوع شود.
۱۴. الرحمن/سوره۵۵، آیه۲۹.    
۱۵. خمینی، روح‌الله، شرح دعاء السحر، ص۱۴۹، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۸۶.    
۱۶. خمینی، روح‌الله، تعلیقه بر فوائد الرضویه، ص۵۱، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۸۵.    
۱۷. خمینی، روح‌الله، تعلیقات علی شرح الفصوص الحکم و مصباح الانس، ص۶۸، قم، دفتر تبلیغات اسلامی، ۱۴۱۰ قمری.    
۱۸. خمینی، روح‌الله، شرح چهل حدیث، ص۶۳۵، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۸۸.    
۱۹. احزاب/سوره۳۳، آیه۱۳.    
۲۰. خمینی، روح‌الله، شرح دعاء السحر، ص۱۴۹، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۸۶.    
۲۱. خمینی، روح‌الله، مصباح الهدایه، ص۵۶، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۸۶.    



مرکز فرهنگ و معارف قرآن، فرهنگ قرآن، ج۵، ص۱۷۹، برگرفته از مقاله «انسان».    
دانشنامه امام خمینی    ، تهران، موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی    ، ۱۴۰۰ شمسی.






جعبه ابزار