هفهاف بن مهند ساکن بصره بود، وی چون از قیام امام حسین (علیهالسلام) آگاهی یافت، از بصره به یاری ایشان شتافت. اما هنگامی به کربلا رسید که امام (علیهالسلام) شهید شده بود. از اینرو وارد سپاه عمر سعد گردید و شمشیر از نیام برآورد و گفت: «یا ایُّهاالجُندُ المُجَنّد، أنَا الهَفهافُ بنُ المُهَنّد، أبغی عِیالَ مِحمّد» «ای سپاهیان فراهم آمده، من هفهاف بن مهنّدم، در جست و جوی خاندان محمّدم» آنگاه بر آنان حملهور شد، او دلیرانه جنگید و افراد زیادی را کشت، تا آنکه افراد سپاه دشمن او را محاصره کردند، هفهاف پس از نبردی دلیرانه، سرانجام پنج نفر او را محاصره کردند و به شهادت رساندند.
مؤلف تنقیح المقال- بدون ذکر سند از سیرهنویسان نقل نموده که هفهاف از شیعیان مخلص و شجاع امام علی (علیهالسلام) بود. در جنگهای آن حضرت، حضور داشت. در جنگ صفینامام (علیهالسلام) او را بر ازدیان بصره فرماندهی داد. بعد از شهادت امیرالمؤمنین (علیهالسلام) هفهاف از اصحاب امام حسن و سپس امام حسین (علیهما السلام) گردید تا اینکه روز عاشورا در یاری سیدالشهداء به درجه رفیع شهادت نایل آمد.