نَقْض (مفرداتقرآن)
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
نَقْض (به فتح نون و سکون قاف) از
واژگان قرآن کریم به معنای
شکستن است.
مشتقات این واژه در
آیات قرآن عبارتند از:
اَنْقَضَ (به فتح الف و سکون نون) به معنای سنگینی؛
اِنْقاض (به کسر الف و سکون نون) به معنای سنگین کردن، است.
نَقْض به معنای شکستن است.
خواه ظاهری باشد، مثل:
«نَقَضَ العظم» یعنی
استخوان را شکست؛ خواه معنوی، مثل شکستن
پیمان.
در
کلام الله مجید بیشتر در معنوی به کار رفته است.
به مواردی از
نَقْر که در قرآن به کار رفته است، اشاره میشود:
(وَ لا تَکُونُوا کَالَّتِی نَقَضَتْ غَزْلَها مِنْ بَعْدِ قُوَّةٍ اَنْکاثاً)
«نباشید مانند زنی که رشته خویش را بعد از
تابیدن شکست و
پنبه کرد و قطعه قطعه نمود».
در اینجا به معنای شکستن ظاهری آمده است.
راجع به این
آیه در «غزل» توضیح داده شده است.
(وَ لا تَنْقُضُوا الْاَیْمانَ بَعْدَ تَوْکِیدِها)
«
عهدها را بعد از تاکید نشکنید».
در اینجا به معنای شکستن معنوی آمده است.
(الَّذِینَ یُوفُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَ لا یَنْقُضُونَ الْمِیثاقَ)
«آنان که به عهد خدا
وفا میکنند و پیمان محکم را نمیشکنند».
(وَ وَضَعْنا عَنْکَ وِزْرَکَ . الَّذِی اَنْقَضَ ظَهْرَکَ)
«بار سنگینت را از تو برداشتیم که پشتت را سنگینی میکرد».
اَنْقَضَ را سنگین کردن گفتهاند؛ شاید آن مبالغه در سنگینی باشد که گویی از سنگینی پشت را میشکند.
قرشی بنابی، علیاکبر، قاموس قرآن، برگرفته از مقاله «نقض»، ج۷، ص۱۰۵.
