ناس (مفرداتقرآن)
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
ناس (به فتح نون) از
واژگان قرآن کریم به معنای جماعت مردم است.
لفظ
الناس دويست و چهل و يکبار در
قرآن مجید ذكر شده است.
ناس به معنای جماعت مردم است.
در
مجمع گفته: «ناس،
بشر و
انس نظير هماند. اصل النّاس، أناس است از انس در اثر دخول الف و لام تعريف، همزه از آن ساقط شده و لام تعريف در نون ادغام شده است.»
در
اقرب الموارد گويد: «به قولى الناس براى جمع وضع شده مثل رهط و قوم، واحد آن انسان از غير لفظش است.»
راغب میگويد: گاهى از الناس به طور مجاز فضلاء مقصود است نه عموم مردم و آن در صورتى است كه معناى انسانيت و اخلاق حميده مقصود باشد.
به مواردی از
ناس که در قرآن به کار رفته است، اشاره میشود:
(وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يَقُولُ آمَنَّا بِاللَّهِ وَ بِالْيَوْمِ الْآخِرِ وَ ما هُمْ بِمُؤْمِنِينَ)
«از مردم كسى است كه گويد به
خدا و
روز قیامت ایمان آورديم حال آن كه مؤمن نيستند.»
(وَ إِذا قِيلَ لَهُمْ آمِنُوا كَما آمَنَ النَّاسُ)
(و هنگامى كه به آنان گفته شود: «ايمان آوريد، همانگونه كه ساير مردم ايمان آوردهاند.»)
(أَمْ يَحْسُدُونَ النَّاسَ عَلى ما آتاهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ)
(يا اينكه نسبت به مردم (پيامبر و خاندانش)، بر آنچه خدا از فضلش به آنان بخشيده، حسد مىورزند.)
ظاهرا انسانهاى فاضل و به تمام معنى انسان، مراد است.
(مِنَ الْجِنَّةِ وَ النَّاسِ)
(خواه از جنّ باشد يا از انسان)
از مقابله با جنّ در آیه به دست میآيد كه بر جنّ اطلاق نمیشود.
لفظ الناس، بنابر نقل
المعجم المفهرس دويست و چهل و يک بار در قرآن مجيد ذكر شده است.
•
قرشی بنابی، علیاکبر، قاموس قرآن، برگرفته از مقاله «ناس»، ج۷، ص۱۲۹.