محمد دشتی
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
محمد دشتی (
۱۳۳۰-۱۳۸۰ش)، معروف به
استاد دشتی، از پژوهشگران، نویسندگان و محققان برجسته معاصر در حوزه
علوم اسلامی و
نهجالبلاغه بود. وی که بنیانگذار
مؤسسه تحقیقاتی امیرالمؤمنین (علیهالسلام) به شمار میرود، نقش بسزایی در ترویج معارف علوی و آسانسازی دسترسی به کلمات
علی بن ابیطالب (علیهالسلام) ایفا کرد.
محمد دشتی علوم دینی را از محضر اساتیدی همچون
علی مشکینی،
ناصر مکارم شیرازی و
عبدالله جوادی آملی فرا گرفت و در
فلسفه و کلام نیز تضلع داشت و آثاری همچون اشارات و اسفار را نزد بزرگان آموخت. وی روش تحقیق و نویسندگی را در محضر شهیدان
محمد مفتح و
محمد مصطفوی کرمانی و همچنین
جعفر سبحانی فرا گرفت و تمام توان خود را وقف پژوهشهای نظاممند مذهبی کرد.
پژوهشهای
محمد دشتی عمدتاً بر عقاید اسلامی، فلسفه احکام و ارزیابی اسناد و روایات تمرکز داشت. ثمره عمر این
پژوهشگر تألیف بیش از ۱۱۰ جلد اثر علمی است که حدود ۷۰ اثر از این مجموعه در زمان حیات وی یا پس از آن منتشر شده است.
محمد دشتی، در سال ۱۳۳۰ در روستای بزرگی به نام «آزادمون» از توابع شهرستان محمودآباد (در کنار دریای خزر) دیده به
جهان گشود؛ در سن پنج سالگی که اولین دبستان در این روستا ساخته شد، با اصرار فراوان، وارد کلاس اول شد و تحصیلات ابتدایی (تا ششم ابتدایی) را در همان روستا تکمیل کرد.
در سال ۱۳۴۲، به پیشنهاد بزرگان روستا و با توجه به علاقه شدید ایشان به علوم حوزوی، وارد
حوزه علمیه آمل شد و در مسجد امام حسن عسکری (علیهالسّلام) - «یکی از مساجد قدیمی شهر آمل که به دستور امام حسن عسگری علیهالسّلام ساخته شد و جاذبه معنوی خاصی دارد» - به فراگیری علوم ابتدایی حوزه پرداخت. در سال ۱۳۴۳ وارد
حوزه علمیه قم شد و در مدرسه حضرت
آیةالله گلپایگانی به تحصیل مشغول شد؛ و پس از آن، به مدرسه رضویه و
فیضیه منتقل شد.
دروس خارج فقه را خدمت حضرت
آیةالله مشکینی (کتاب حدود و دیات) و حضرت
آیةالله جوادی آملی (متاجر) و حضرت
آیةالله مکارم شیرازی (صلوة) و یک دوره اصول را خدمت حضرت آیةالله
میرزا هاشم آملی فرا گرفت.
در فلسفه، کتاب اشارات را خدمت حضرت
آیت الله حسن زاده آملی، کتاب
اسفار اربعه را خدمت حضرت آیةالله جوادی آملی و حضرت
آیةالله محمدی گیلانی و شرح منظومه را خدمت آیةالله حقی فرا گرفت.
روش تحقیق و نویسندگی را ابتدا در محضر شهید مفتح و سپس در نزد حضرت
آیةالله سبحانی و شهید محمد مصطفوی کرمانی، در طول سالهای ۵۰ تا ۵۷ آموخت. استاد دشتی از بنیانگذاران مؤسسه فرهنگی- تحقیقاتی
امیرالمؤمنین علیهالسّلام بود که توصیف آن و شرح فعالیتهای آن در همین شماره به تفصیل آمده است.
استاد دشتی در تحقیقات خود، به عقاید اسلامی، فلسفه احکام، و ارزیابی پیرامون
حدیث و
نهج البلاغه، اولویت دادند که در این زمینه، «از مجموعه ۱۱۰ جلدی آثار استاد دشتی، حدود ۷۰ اثر چاپ و منتشر شده و بقیه درحال نشر است.
مقام معظم رهبری (حفظهالله) در دیدار خانواده استاد با ایشان در «هفتم تیرماه ۱۳۸۰»، ضمن بیان فرمایشات بسیار مهم و ارزشمندی پیرامون شخصیت وجودی استاد دشتی و تالیفات ایشان، فرمودند:
آقای دشتی جزو عناصر مفید بودند. زحمت هایشان باارزش بود. وقتی ایشان پیش ما آمدند، من خیلی خوشحال شدم. قبلا فهرست ایشان را بر نهج البلاغه (معجم المفهرس نهج البلاغه) دیده بودم. حیف شد! ایشان میتوانست سالها خدمت کند. ایشان خیلی پرشور و پرانرژی بودند.
خداوند ان شاءالله این زحمات را از ایشان قبول کند. احترام به ایشان، احترام به
اسلام،
امیرالمؤمنین (علیهالسّلام) و نهج البلاغه است.
• نرم افزار کتابخانه مهدویت، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.