مانعیت، از اقسام احکام وضعی بوده و مراد از آن، اعتبار مانع بودن امری برای مأموربه است. مانع نیز به چیزی گفته میشود که جلوی تأثیر مقتضی را میگیرد. و با وجود آن، عدم حکم یا عدم تأثیر مقتضی لازم میآید.
گاهی سبب شرعی تحقق پیدا میکند، ولی وجود مانع، جلوی حکم آن را میگیرد، مثل: قتل عمد که اجرای حکم قصاص را اقتضا میکند، ولی هرگاه قاتل، پدر مقتول باشد، پدر بودن، مانع اجرای حکم قصاص میشود،
