قوه قضائیه (فقه سیاسی)
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
قوه قضائيه، در
فقه سیاسی و نظامهای دموکراتیک به عنوان نهادی بازدارنده در برابر تجاوزات، تخلفات از
قانون، اجرای عادلانه قوانین و حفظ
عدالت اهمیت بسزایی دارد.
موفقیت قوههای مقننه و مجريه بدون حضور فعال و مستقل
قوه قضائیه امکانپذیر نیست.
قوه قضائيه بهدلیل اهمیت ویژهاش، اغلب بهصورت جداگانه و مستقل از دو قوه دیگر مطرح میشود.
مردم بهعنوان اصل اصلی حاکمیت، به دستگاه قضایی بهعنوان تکیهگاه عدالت و مبارزه با
ظلم اعتماد دارند.
در يک نظام دموكراتيک، مترقى و حكومتى كه در آن محور اصلى
حق و عدالت است و تنها قدرت حاكم، قانون متكى بر اعتقاد و خواست مردم است.
قوه قضائيه بهعنوان نيروى بازدارنده در برابر تخلف، تعدى و تجاوز از مرز حق و قانون از ارزش و اهميت فراوانى برخوردار است.
در هر جامعه و حكومتى كه به مسأله حق و عدالت اهميت بيشترى مىدهند قوه قضائيه از بهاى بيشترى برخوردار مىگردد.
بررسى اهداف و مسئوليتهاى قوه قضائیه، نشاندهنده اين حقيقت انكارناپذير است كه موفقيت
قوه مقننه در قانونگذارى و
قوه مجریه در اجراى صحيح قوانين و مصوبات، بدون نقش قوه قضائيه امكانپذير نيست. تا آنجا كه گفته مىشود:
• بهترين حكومتها حكومت قوه قضائيه عادل، مستقل و بىطرف است.
قوه قضائيه با وجود اينكه ماهيتاً مربوط به امر اجرا است و در حقيقت خود بخشى از قوه اجرایيه است.
وظيفهاش به اجرا در آوردن قوانين و مصوبات قضایى است، لكن به صورت نهادى جداگانه و مستقل، مطرح مىگردد.
تا آنجا كه ممكن است از نفوذ قوه مقننه و قوه مجريه به دور نگاه داشته مىشود و به آن به ديده خاص توأم با قداست نگاه مىكنند.
با وجود تمامى نهادها، دستگاههاى حاكم و اقتدارات عمومى در كشور، تنها اميد مردمى است كه در برابر افراد يا دولت، حقشان ضايع و منافعشان مورد تجاوز قرار مىگيرد.
تنها تكيهگاه كسانى كه به عدالت، دل بسته و مبارزه با ظلم و
فساد را رسالت انسانى خود دانستهاند، دستگاه قضایى و قضاوت مجرى عدالت هستند.
با رسيدگى به موارد فوق و صدور حكم عادلانه، كارایى حكومت را در برآوردن انتظارات آحاد
ملت تضمين مىكنند.
•
عمید زنجانی، عباسعلی، فقه سیاسی، ج۱، ص۱۴۱-۱۴۲.