ریاست جبرئیل (مفرداتقرآن)
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
ریاست جبرئیل، جبرئيل از جایگاه، مقام و رتبه خاصی برخورد است به گونهای که پيش ملائكه مطاع است و اگر دستورى بدهد ملائکه دیگر بايد اطاعت كنند.
ریاست جبرئیل به مقتضای
قرآن کریم جبرئيل پيش ملائكه مطاع است و اگر دستورى بدهد بايد اطاعت كنند
به مواردی از
ریاست جبرئیل که در قرآن به کار رفته است، اشاره میشود:
(إِنَّهُ لَقَوْلُ رَسُولٍ كَرِيمٍ. ذِي قُوَّةٍ عِنْدَ ذِي الْعَرْشِ مَكِينٍ. مُطاعٍ ثَمَّ أَمِينٍ)
(كه اين قرآن كلام فرستاده بزرگوارى است جبرئيل امين، كه صاحب قدرت است و نزد خداوند صاحب عرش، مقام والايى دارد! در آنجا فرمانروا و امين است.)
مقتضاى آيات آن است كه جبرئيل پيش ملائكه مطاع است و اگر دستورى بدهد بايد اطاعت كنند در «روح» ذيل عنوان «فرشته به خصوص» آمده است.
(تَعْرُجُ الْمَلائِكَةُ وَ الرُّوحُ)
(فرشتگان و روح آن فرشته مقرّب خداوند بهسوى او عروج مىكنند)
(تَنَزَّلُ الْمَلائِكَةُ وَ الرُّوحُ)
(فرشتگان و روح نازل مىشوند.)
(يَقُومُ الرُّوحُ وَ الْمَلائِكَةُ صَفًّا)
(«روح» و «ملائكه» به صف مىايستند.)
گفته شده كه ظاهرا مراد از روح جبریيل و ذكر او در رديف ملائكه براى افضليّت و مطاع بودن اوست.
میماند اين كه آيا پيش همه ملائک مطاع است يا فقط بر آورندگان وحى كه قبلا گفته شد حكومت دارد؟
ظهور آيات در عموم است در «جنح» ذيل
(أُولِي أَجْنِحَةٍ مَثْنى وَ ثُلاثَ وَ رُباعَ)
(داراى بالهاى دوگانه و سه گانه و چهارگانه.)
(وَ ما مِنَّا إِلَّا لَهُ مَقامٌ مَعْلُومٌ)
(و هيچ يک از ما فرشتگان نيست جز آنكه مقام معلومى دارد.)
گفته شد كه ملائكه بر همديگر تفاوت دارند و ظهور آیه فوق نيز در آن است.
•
قرشی بنابی، علیاکبر، قاموس قرآن، برگرفته از مقاله «ریاست جبرئیل»، ج۶، ص۲۸۶.
